Co mówić podczas zatrzymania?
Jedno z zagadnień które pojawia się w moich rozmowach z klientami sprowadza się do pytania:
Co mam mówić i jak się zachować kiedy mnie zatrzymają na podstawie europejskiego nakazu aresztowania?
Jakie prawa ma zatrzymany?
Po pierwsze należy wiedzieć jakie prawa ma osoba zatrzymana na podstawie ENA.
Policjant dokonujący zatrzymania na podstawie europejskiego nakazu aresztowania jest jedynie organem wykonującym decyzję sądową. Jest zatem „ręką”, a nie „głową.”
Nie można zatem liczyć, na to że jakeś szczególnie dramatyczne tłumaczenie wpłynie na decyzję i policjant odstąpi on od zatrzymania.
No chyba, że trafimy na „policjanta samobójcę”, któremu znudziła się praca w policji. Przy okazji zrobią mu jeszcze sprawę karną za niedopełnienie obowiązków służbowych.
Po jakim czasie zatrzymanego
doprowadzą do sądu?
Osoba zatrzymana w ciągu 48 godzin powinna stanąć przed sądem właściwym do podjęcia decyzji o przekazaniu jej do Polski.
Pierwsze pytanie jakie usłyszy zatrzymany od sądu, to:
Czy się zgadza na przewiezienie do Polski?
Jeżeli zatrzymany wyrazi zgodę, to taka zgoda nie może być później cofnięta. W takim wypadku ostateczna decyzja o przekazaniu zapada w ciągu 10 dni.
W wypadku gdy zatrzymany się nie zgadza na przewiezienie do Polski to sąd zagraniczny musi taką osobę przesłuchać.
Jakie przepisy obowiązują
w trakcie przesłuchania?
Przesłuchanie odbywa się na podstawie przepisów prawa miejscowego, a nie prawa polskiego.
W każdym cywilizowanym ustawodawstwie istnieje prawo do odmowy składania wyjaśnień. Skorzystanie z tego prawa w wypadku ENA, jest błędem i prowadzi do szybkiego lądowania na Okęciu.
Aby sąd zagraniczny odmówił wykonania ENA należy go do tego przekonać.
I tu zaczynają się schody.
Sytuacja prawna i osobista każdej zatrzymanej osoby jest inna i nie ma jednego uniwersalnego sposobu na przekonanie sądu zagranicznego, by wydaną w Polsce ENA wyrzucił do kosza na śmieci.
Co mówić w trakcie przesłuchania?
Najskuteczniejszy wydaje się być zarzut popełnienia przez stronę polską błędów proceduralnych. Aby to wykazać potrzebny jest jednak kompetentny adwokat zagraniczny.
Czasami skuteczne okazuje się wykazanie sądowi zagranicznemu, że w Polsce toczy się sprawa mająca na celu uchylenie ENA np. o odroczenie wykonania kary, przekazanie wykonania kary za granicę, wyrok łączny, ułaskawienie itp.
Tu powinien zadziałać i przygotować odpowiednie dokumenty adwokat w Polsce.
O odmowie realizacji ENA mogą przesądzić również: błahość zarzutów, niewielki wyrok lub brak podwójnej karalności (pewne czyny w Polsce są przestępstwami, a za granicą nie są, (np uchylanie się od płacenia alimentów).
Niektórzy z moich klientów w trakcie przesłuchania podnoszą, że przebywają w kraju zatrzymania już bardzo długo, przysługuje im status rezydenta, płacą podatki, mają rodziny i nie popełnili w kraju pobytu żadnego przestępstwa.
Zdarzyło mi się, że klient w trackie zeznań przedstawił dokumentację medyczną z której wynikało, iż poddawany jest w miejscu pobytu chemioterapii, a jej przerwanie stwarza realne zagrożenie dla jego życia i zdrowia.
Względy humanitarne też odnoszą czasami skutek.
Nie polecam natomiast na sali sądowej postępowania, o jakim możemy przeczytać w literaturze nieprawniczej.
Ciekawym zachowaniem wykazał się w trakcie przesłuchania niejaki Józef Szwejk. Po zakończeniu czynności, zwrócił się do przesłuchujących go osób o to, czy może ich również o coś zapytać?
Pytanie było następujące:
Jest dom o 3 piętrach, każde piętro ma 8 okien, na dachu są dwa dymniki i dwa kominy, na każdym piętrze mieszkają dwaj lokatorzy. A teraz powiedzcie, panowie, którego roku umarła babka stróża?
Po tym przesłuchaniu, został uznany za patentowego idiotę i zwolniony do domu.
Drogi do sukcesu mogą być bardzo różne.
Test ten polega na tym, że po pierwsze, należy sprawdzić, czy w Polsce jest ogólnie zagrożona niezależność sądownictwa.
